Αποτελεί βασική πεποίθησή μου πως η λειτουργία ενός μουσείου σήμερα, πέρα
από τη σύγχρονη παρουσίαση των θησαυρών του, οφείλει παράλληλα να συνδέεται
με το τρέχον περιεχόμενο της κοινωνίας στην οποία εντάσσεται. Μία από τις
μεγαλύτερες προκλήσεις για την ζωντανή και ταυτόχρονα δημιουργική ύπαρξη
ενός μουσείου αποτελεί ο διάλογός του με τους ιστορικούς, κοινωνικούς,
καλλιτεχνικούς, αλλά κι επιστημονικούς εν γένει, προβληματισμούς που θέτει η
επικαιρότητα.

Για το Βυζαντινό και Χριστιανικό Μουσείο ο διάλογος αυτός εκφράζεται με μια
ποικιλία εκδηλώσεων που αφορούν θέματα, ερωτήματα κι ερμηνείες που
συνδέονται με το περιεχόμενο του βυζαντινού πολιτισμού. Καίριο ενδιαφέρον
και στοχοθεσία μας είναι να αφουγκραστούμε, αν σήμερα υπάρχει ενδιαφέρον και
τι είδους, με αυτό που γνωρίζουμε ως βυζαντινό πολιτισμό.

Πώς κατανοούν σήμερα οι καλλιτέχνες τις αισθητικές, πνευματικές,
φιλοσοφικές, θεολογικές όψεις του Βυζαντίου και πώς τις ερμηνεύουν; Το
ενδιαφέρον και η πρόθεσή μας να έχουμε ανοιχτούς τους διαύλους του
βυζαντινού κόσμου με την εποχή μας, μάς οδήγησαν στο να παρουσιάσουμε την
εργασία δυο ζωγράφων, του Μανώλη Χάρου και του Μανώλη Ζαχαριουδάκη, στην
κοινή τους έκθεση με τίτλο «Απόπειρες εφαρμοσμένης μεταφυσικής». Όχι μόνον η
επικεφαλίδα της έκθεσης, αλλά και το περιεχόμενο του έργου τους προκαλεί το
ενδιαφέρον για τον τρόπο με τον οποίο χειρίζονται θεμελιακές για τη
βυζαντινή σκέψη φιλοσοφικές περιοχές, όπως αυτή της μεταφυσικής, καθώς και
τον τρόπο με τον οποίο επεξεργάζονται καλλιτεχνικές όψεις της βυζαντινής
τέχνης, όπως το επιχειρεί ο Μανώλης Ζαχαριουδάκης στην αποτύπωση και την
επαναδιατύπωση στο έργο του βυζαντινών διακοσμητικών μοτίβων.

Το καλλιτεχνικό αποτέλεσμα, το οποίο εμπεριέχει πολύ περισσότερες
καλλιτεχνικές και θεωρητικές παραμέτρους από αυτές που μόλις κατέδειξα,
αποτελεί μια φρέσκια, σοβαρή πρόταση ενός γόνιμου διαλόγου με θέματα που
αφορούν την ύπαρξη του Βυζαντινού Μουσείου, δικαιώνει την φιλόξενη, θέλω να
πιστεύω, υποδοχή του Μουσείου μας σε κάθε δημιουργική πρόταση και
αναζωογονεί τη λειτουργία, το περιεχόμενο και τους σκοπούς του μουσείου στις
μέρες μας. Το Μουσείο δεν είναι μαυσωλείο, αλλά ζωντανό σχολείο.

Δρ Δημήτριος Κωνστάντιος
Διευθυντής του Βυζαντινού και
Χριστιανικού Μουσείου